Rechten en Plichten voor Robots

BURGER ZE IN VOOR HET TE LAAT IS!
Home | Het boek | De auteur | Gratis Video | Overige Publicaties | Begrippen | Bestellen | Contact |


Rechten en Plichten voor Robots


Herbert Blankesteijn in NRC Next: "Dit is een visionair boek".

Henny van der Pluijm in de Volkskrant: "De gevolgen van het broeikaseffect zijn kinderspel vergeleken bij wat machines ons zullen brengen."

Wammes Witkop in PC-Active: "Leesbaar geschreven maar vooral, zeer verontrustend. En stukken urgenter dan iedereen denkt."

Adriaan Meij van AME Research: "Het boek lijkt futuristisch, maar is dat niet. Er zijn al discussies gaande om bepaalde algoritmen voor robots die zelflerend zijn, rechten en plichten te geven.

- - -

Rechten en Plichten voor Robots” van Henny van der Pluijm stelt dat er een maatschappelijk antwoord moet komen op het steeds intelligenter worden van machines.

Bestellen. Klik hier?

Al in 2012 kwam de IBM BlueGene/Q uit, een computer met dezelfde informatieverwerkende capaciteit als de menselijke hersenen. Binnen een menselijke generatie is elke laptop slimmer dan een mens.

Het zou een tragische vergissing zijn te denken dat het verschijnen van steeds capabeler machines kan worden afgedaan als slechts de komst van betere apparatuur die de mens ten dienste zal staan.

Lerende software

De software van de nabije toekomst bestaat uit lerende systemen, die werken op basis van de nabootsing van de menselijke netwerken en menselijke evolutie. We staan pas aan het begin van deze ontwikkeling.

Fundamentele keuzes

De auteur betoogt dat de mensheid binnen een generatie voor fundamentele keuzes komt te staan hoe deze steeds slimmere systemen maatschappelijk moeten worden ingebed. Wordt de zaak op zijn beloop gelaten, dan zal de mens ondergeschikt worden aan de machine. Van der Pluijm betoogt dat op korte termijn een maatschappelijke bewustwording nodig is om vervolgens ingrijpende maatschappelijke aanpassingen door te voeren. Zo vereist de komst van lerende systemen volgens hem nieuwe wetgeving die het gebruik van slimme algoritmen moet reguleren. Een Algoritmenwet en een Algoritmenautoriteit die naleving van deze wet bewaakt.

De kwestie is belangrijker dan andere maatschappelijke veranderingen met verstrekkende uitkomsten die duidelijker op de radar staan, zoals de vermeende islamisering van Europa en de vermeende klimaatverandering. Voor zo ver deze schadelijk zouden zijn, zijn ze door menselijk ingrijpen terug te draaien. De komst van de intelligente machine met een groter leervermogen dan de mens is niet terug te draaien. De enige vrijheid die we hebben is: hoe geven we er vorm aan?



Inhoud “Rechten en Plichten van Robots”


Hoofdstuk 1.Inleiding

De auteur stelt dat computers in de eerste helft van deze eeuw de dienst gaan uitmaken in de wereld. Het is de grootste transformatie die de mensheid gekend heeft en we zijn er niet klaar voor.

Hoofdstuk 2.De versnellende vooruitgang

5000 jaar technologische geschiedenis in a nutshell. Een boeiend overzicht van de belangrijkste doorbraken, maar vooral van de voortdurende versnelling van technologische vooruitgang. In het licht van deze achtergrond wordt kristalhelder voor welke ongekende revolutie we deze eeuw staan.

Hoofdstuk 3.Wat is kunstmatige intelligentie?

Menselijke intelligentie is veel voorspelbaarder dan we denken. De auteur geeft als voorbeelden de verslaggeving van schaatswedstrijden en van financiële berichten in de krant. Beide zijn in hoge mate voorspelbaar en door een computeralgoritme af te wikkelen.

Maar de informatietechnologie is in staat lerende systemen te produceren die veel verder gaan dan het nabootsen van menselijk gedrag. Het concept van "kunstmatige intelligentie" of AI is echter onbruikbaar voor een bevredigende discussie over de gevolgen ervan, vooral omdat intelligentie een niet definieerbaar begrip is. De auteur betoogt dat gesproken moet worden van "lerende systemen". Deze systemen zijn gebaseerd op kunstmatige neurale netwerken, die nieuwe informatie kunnen opnemen en nieuwe denkregels kunnen ontwikkelen. Het verschil tussen menselijke en machinale intelligentie is niet van kwalitatieve aard, maar puur kwantitatief.

Hoofdstuk 4.Rechten voor machines

Lerende systemen zullen net als mensen onvoorspelbaar en ongrijpbaar zijn. De auteur stelt dat daaruit automatisch voortvloeit dat niemand verantwoordelijk kan worden gehouden voor het gedrag van lerende systemen. Aan de hand van een aantal prikkelende casussen wordt duidelijk gemaakt dat lerende machines in de toekomst pas echt naar tevredenheid kunnen functioneren als ze de juiste rechten krijgen om hun taken uit te oefenen. Bijvoorbeeld: het recht op communicatie, het recht op zelfverdediging, het recht op het inkopen van apparatuur, het recht op een budget, het recht op werkweigering en het recht op vrijheid van meningsuiting. Uiteindelijk gaat het om dezelfde rechten die de mens heeft: burgerrechten.

De auteur doet een voorstel voor een Wet op Gekwalificeerde Algoritmen of Algoritmenwet.



Hoofdstuk 5. Doos van Pandora?

Het ene recht dat aan lerende machines wordt toegekend leidt automatisch tot het andere. Om in de toekomst de mens en de maatschappij ten dienst te kunnen zijn, moeten machines dus meteen een heel pakket rechten krijgen. Maar minstens zo belangrijk is dat bij rechten ook plichten horen. Om de lerende machine maatschappelijk een plek te geven, moet hij dus ook plichten krijgen.

In het verlengde daarvan, moeten leveranciers van deze lerende machines verplicht worden de vereiste autonomie en gehoorzaamheid aan de wetgeving in de machine in te bouwen.

Hoofdstuk 6. De gekozen computer

Dit hoofdstuk bespreekt een aantal maatschappelijke obstakels tegen gelijkberechtiging of inburgering van machines. Oproep tot ruimte maken in de maatschappij-inrichting voor de machine als maatschappelijke actor.

Een vierpuntenplan om de maatschappij voor te bereiden op de capabele machine:
1. Besef dat technologische ontwikkeling de belangrijkste oorzaak van maatschappelijke verandering is.
2. Voer in Nederland achterstallig maatschappelijk onderhoud door.
3. Leg mensen en machines tegen dezelfde meetlat.
4. Geef machines gelijke rechten en plichten.

Twee routes worden voorgesteld naar autonomie voor de machine:
. een machine die aan vooraf geformuleerde eisen voldoet, mag niet langer dan 5 jaar eigendom zijn van een mens of organisatie van mensen
. de machines heeft de vrijheid zichzelf vrij te kopen van zijn eigenaar of eigenaren.

6 eigenschappen worden voorgesteld waaraan een machine moet voldoen om te kwalificeren voor burgerrechten en -plichten.

Hoofdstuk 7. Na de inburgering

Nadat de intelligente machine burgerrechten heeft gekregen, is het verhaal nog niet ten einde. De lerende machine blijft verder evolueren, ver voorbij het punt waar mensen het nog kunnen overzien. De machines gaan de maatschappij mede besturen en het merendeel van de mensen zal dat als noodzakelijk zien. De mens evolueert mee door steeds meer eigenschappen van de machine over te nemen.

Hoe lang duurt het nog voordat machines ons voor deze dilemma's stellen?

Beschrijving flash crash van 6 mei 2010, het autonome gevechtsvliegtuig X-47B, het eerste kunstmatige brein: de SyNAPSE.

Hernieuwde oproep tot de opstelling van een Algoritmenwet.

Bijlage 1. Reacties op tegenwerpingen

De auteur beantwoordt 13 regelmatig terugkomende tegenwerpingen tegen het idee dat machines rechten en plichten moeten krijgen. . Dat machines nooit echt intelligent kunnen zijn . Dat ze niet "Turing-test" volwaardig zijn . Dat de energiebronnen niet toereikend zullen zijn voor AI . Dat machines geen ziel en bewustzijn hebben. . Dat machines niet kunnen "begrijpen". . Dat de Wet van Moore binnenkort ophoudt . Dat "het" nog zeker 20, 30, 40, 50 ... etc jaar duurt voordat "het" zo ver is.

Bijlage 2. Isaac Asimov

In de jaren vijftig van de 20e eeuw formuleerde wetenschapper en science fiction-schrijver Isaac Asimov zijn wetten van de robotica. Het probleem met Asimov's wetten is dat hij geen idee had hoe robots en computers werkten.
Ook beperkte Asimov zich tot leven-en-doodkwesties, terwijl de komst van intelligente machines veel meer gevolgen zal hebben voor kwesties als eigendom en burgerrechten.